Tilfeldig oppdaging

Vi må koma med eit slags dementi. I ein tidlegare tekst på denne vevstaden kunne det framstå som at vi var i ferd med å lesa Saul Bellows Herzog. Det var vi for så vidt. Men det gjer oss ikkje til eit raffinert menneske. For vi fullførde aldri romanen. Det såkalla meisterverket av den Nobel-premierte forfattaren kjeda oss. 4–500 tettskrivne sider om ein nevrotisk akademikar som analyserer i hel sine eigne kvinnehistorier … Jau då, det er sikkert psykologiske, for ikkje å seia eksistensielle djupner i denne boka. Men livet er for kort til å plage seg gjennom bøker som ikkje fengjer ein. Det må vera lov å prioritere dei bøkene ein har glede av.

Ei slik ei fann vi svært tilfeldig i ei utsalshylle på Risvollan bibliotek nyleg (biblioteket er no under oppussing, så ikkje dra dit). I utgangspunktet plukka vi henne ikkje eingong med oss, men då vi kom til disken med åtte bøker à kr. 5, fekk vi høyre at ein heil pose berre kosta kr. 50, så då måtte vi hente nokre fleire. Ei lita ei med den tilsynelatande infantile tittelen The Easter Parade, anakronistisk dekorert av to pene, pyntelege damer teikna på raud botn, fekk under tvil innpass, utan at vi hadde nokon kjennskap til henne frå før. Men for ein roman! Vi har lese han på bussen til og frå jobb i det siste (vi har smerteleg erfart at det å køyre bil til jobb ikkje er kompatibelt med å lesa så mykje som eit haikudikt, og difor slutta med det), og vi måtte stendig klø oss i hovudet: Korleis er det mogleg å skrive om dei ganske ordinære liva til to mellomklassesystre i nokre av New Yorks Citys mest ordinære forstader ein gong i førre hundreår, på eit slikt vis at ein kynisk ung mann som oss knapt greier å leggje boka ifrå seg?

Superb romankunst.

Det syner iallfall at forma, eller skal vi seia uttrykket, er alt. Også om dei to systrene Grimes kunne ein sikkert produsert side opp og side ned med djuptpløyande psykologisk snikksnakk, men forfattaren Richard Yates (1926–1992) gjer ikkje det. Han er ein allvitande forteljar, ja visst, men han misbruker ikkje posisjonen sin. Han fortel den triste historia beint fram, i enkle ordelag, i ein roman som er relativt kort, men som likevel rømer to heile menneskeliv, frå barndom til fullvaksen alder. Ein trur på at det er sant, at desse systrene og menneska ikring dei like gjerne kunne levd i den røynlege verda. I mange kriminalromanar kan ein lesa om vald og drap utan at det avføder anna enn skuldertrekningar, i Yates sin roman finst derimot scener frå kvardagslivet som er så opprivande at jamvel vi, ein temmeleg kjøleg fisk, blir freista til å hoppe over nokre sider. Men samstundes vil ein jo vita kva som skjer, ein vil ikkje forlata systrene Grimes, ikkje eingong når den eine er daud og den andre gamal og smått forskrulla, og romanen plutseleg er slutt.

Vi trudde ikkje at vi hadde kjennskap til forfattaren Richard Yates frå før, men på ein måte var ikkje det heilt sant. For nokre år sidan såg vi nemleg ein amerikansk spelefilm kalla Revolutionary Road. Det høyrest kanskje urovekkjande ut av hovudrolleinnehavarane der er ingen ringare enn Leonardo DiCaprio og Kate Winslet. Vi har aldri sett Titanic og veit ingenting om prestasjonane deira der, men Revolutionary Road var faktisk ein temmeleg glitrande film – basert, har vi oppdaga no, på ein roman ved same namn av nettopp Richard Yates. Så dei som køyrer til jobb og ikkje har tid til å lesa bøker, kan jo eventuelt sjå den filmen.

Bridgehistorie for ikkje-bridgespelarar

Mange lesarar (to, tri av dei totalt fem, seks lesarane vi har) seier til oss at dei ikkje les ein töddel vidare i eit innlegg på denne bloggen, viss dei forstår at det handlar om bridge. Men her er ein kuriøs bridgevariant som kanskje kan vera av interesse òg for dei mange som hatar bridge.

Du sit med ess, dame blokk, to filurar, ess, dame, knekt, ti sjette og ess, liten. Makkeren din, som forresten er Tromsø og Hammerfests Trond Bårdsen, opnar 1 spar. I gunstig sone melder nestemann, som du aldri har sett før, inn 3 kløver, som han rettar til 7 hjarter, som han rettar til 4 hjarter. Du sit med den to månader gamle dottera di på armen. Du trur det er partevling, men er ikkje sikker. Høgre motstandar er ikkje éin, men to personar, men du veit ikkje kven nokon av dei er. Så er spørsmålet kva du melder. Gjer det nokon skilnad at du no oppdagar at du ikkje hadde ein liten kløver jamsides esset, men derimot tiaren?

Vi kontemplerte både lenge og vel over denne saka, vurderte fyrst 5 ruter, slo det ifrå oss fordi det som sagt moglegvis var partevling, vurderte deretter 5 spar som ein sleminvitt utan hjarterkontroll, men vraka det alternativet fordi vi berre hadde dobbel spar. Til slutt fall vi ned på den bleike meldinga 4 spar, og det gjekk lynjekk rundt. Vi var veldig spente på om utspelaren kom til å ta for ess og konge i hjarter i utspelet, eller om dette var ein brent slem. Men så vakna vi.

Dette er eit artig fenomen som den vitskaplege litteraturen ikkje nemner med eit kvidder: Lidenskapelege bridgespelarar drøymer om natta om bridge, og det er ikkje berre omstenda kringom bridgen ein drøymer om, det er sjølve korta, kvart og eitt av dei tretten korta ein har på handa, og i mange tilfelle også korta til makkeren og motstandarane. Heile spel, ja, kanskje til og med fleire spel, kan utspela seg i ein einskild draum, med same detaljnivå som i røynda. Når ein vaknar kan ein hugse det og tenkje attende på det, som dette meldeproblemet over 4 hjarter. Men – og dette er det interessante, som trass alt plasserer desse draumane i kategori med andre draumar – det skjer alltid eit eller anna absurd, som strid imot bridgens reglar og logikk. Til dømes har ein tolv kort, som tilfellet over, eller for den del berre seks, eller kanskje har ein alle honnørpoenga i stokken på handa, eller spelaren som i den eine augneblinken var eins eigen makker blir plutseleg ein motstandar, eller det same kortet blir spela mange gonger, og så bortetter. Vi hugsar til dømes ein draum der Rune Hauge heilt openlyst melde på makkers tenkjepause, noko vi vart så rasande for at vi gjekk til fysisk åtak på han, med det resultatet at vi vart kasta ut av tevlinga. Vi prøvde i timevis å sleppe inn att, men fekk ikkje lov! Aldri før har vi vore så opprørde.

Nemnde draum frå i natt var til samanlikning ganske moderat, det var ikkje veldig mange eller spesielt hårreisande logiske brestar. Men kva synst du om 4 spar-meldinga vår? Idiotisk, blodfattig, grei nok eller briljant? Vi er interessert i å lære her, til seinare bridgedraumar vi måtte koma til å ha. Samstundes vil vi gjerne skape litt engasjement kring bloggen, så ikkje-bridgespelarar kan òg gjerne respondere. Skriv svaret ditt kommentarfeltet under.

Wlad vulgo Dracula dicitur wayvoda Wallachiae

Vi trur det er viktig at vi som foreldre forstår at dottera vår, Lindis, ikkje berre er ein vaksen. Ho er også eit barn, og må, som sådan, møtast med visse andre tilnærmingar enn ein vaksen. Vi kan ikkje berre sitja og lesa atlas og skrive sonettar i lag med henne, vi må òg ta del i meir infantile aktivitetar. Til dømes kosa vi oss med tridje sesong av fjernsynsserien Narcos i lag. Lindis hadde sett dei fyrste sesongane frå innsida av si mors liv, men synst det var gjævt å endeleg kunne ta ein bayer og ein bit fleskesvor til sjånaden.

Overskrifta er påskrifta på favorittskjorta vår. Vi har hatt henne sidan 2009, men ho er framleis ikkje heilt utvaska, for dette er robust rumensk kvalitet. Teksten dreier seg, som de vel forstår, om den valakiske fyrst Vlad III., kjent som Vlad Țepeș eller Vlad spiddaren (1431–1476), som heller ufortent vart ein slags modell for karakteren Dracula. I røynda skal han ha vore veldig populær mellom folk flest, fordi han fekk bukt med korrupsjonen mellom skatteinnkrevjarane, som saktens hadde godt av å bli litt spidda. Skjorta kjøpte vi på slottet Bran – som i røynda slett ikkje var heimen til fyrst Vlad – nokre miler vest for Brașov i fjellkjeda Karpatane i regionen Transilvania. Det var den gongen vi var der på Junior-EM i bridge, men faktisk hadde vi vore der to gonger tidlegare òg, sidan stemora vår kom frå nettopp denne byen. Veslesystera vår er halvt rumensk, eller snarare kvart, sidan mor hennar var halvt ungarsk, halvt rumensk.

Det er svært vakkert i denne historisk viktige delen av dagens Romania, men sjølvsagt er det òg uhyggeleg, ja, bloddrypande. Dette er illustrert mellom anna i det legendariske Super Nintendo-spelet Super Castlevania IV, som går føre seg i Draculas borg i Transilvania i det herrens år 1691. Som spelar går ein i rolla som Simon Belmont, ein vakker mann utstyrt med ein pisk, og oppdraget er å bane seg veg til toppen av slottet, og til slutt drepe Dracula. Som born hugsar vi at vi fann dette oppdraget ulideleg vanskeleg, men så kom broren til stemora vår på vitjing frå nettopp Brașov, og han hadde røynsler ikkje minst frå kampen mot den illgjetne diktator Nicolae Ceaușescu og hans drakoniske kjerring Elena, som gjorde at spelet for han var ei smal sak. Med kyndig vegleiing greidde vi òg å runde det etter kvart, vi fekk piska Dracula så han til slutt gjekk opp i liminga, og flaug i veg som ei einsleg flaggermus.

Frå møtet med mannen med ljåen i Super Castlevania IV, siste hindring før ein kjem til sjølve Dracula. Vi er til høgre, farleg nær å bli råka av ein utsendt sigd. 

I forkant av Lindis' nedkomst tenkte vi det var på tide å undersøkje om vår gamle Super Nintendo framleis fungerte – og forsyne oss: Medan smarttelefonar og berbare datamaskinar og alskens anna moderne møkk bryt saman berre ein mister det i golvet, lever den gamle SNES-en i beste velgåande etter over 20 år. Riktig nok må ein blåse bort støv kvar gong ein startar han, og kanskje stille han på høgkant eller setja inn spelet på ein særskilt måte, men liv blir det. Altså har dottera vår no fått del i dei vidunderlege Nintendo-eventyra vi sjølve fekk oppleva som born, med det kritikarroste Castlevania IV som det absolutte høgdepunktet. Det er mange fryktelege fiendar ein må hanskast med i laupet av dette spelet, avrivne hovud og vandrande skjelett og gigantiske kongroer an mass, men Lindis fokuserer på det vakre transilvanske landskapet og all den praktfulle musikken. 

Så kan folk berre sjikanere oss for at vi framleis sver til denne teknologien som snart er like gamal som sjølve Dracula-myten, men vi har prøvd desse moderne spela med all sin fancy-schmancy grafikk, og dei er ikkje noko for oss. No skal alt vera 3D, for ikkje å seia 4D, men har ein ikkje nok av den slags svineri i den røynlege verda? Når vi ein sjeldan gong tek oss tid til noko såpass samfunnsunyttig som å spela eit TV-spel, vil vi slappe av med maks to dimensjonar, helst berre éin, og til det føremålet er Castlevania IV perfekt. Og om nokon skulle lure: Ja, vi har også no nådd fram til toppetasjen i borga, og vi har piska gamle grev Dracula til den flottenfeiaren ikkje hadde korkje lyn eller eldtunger att å sende imot oss. Men ta dykk i vare: Éin stad i det karpatiske mørkret driv skrømtet av den store spiddaren framleis kvilelaust ikring. 

Dei frie sjelers justis

Det har vore offentleg merksemd kring vår kjære hobby bridge i det siste, etter at stjernene Geir Helgemo og Tor Helness fekk fengselsstraffer og store bøter for grovt skattesvik. Når bridgen dukkar opp i media, er det stort sett utelukkande i negative samanhengar, det vere seg juks, spritsmugling med fatalt utfall, drap eller dobbeltdrap, og no altså òg økonomisk hufs.

I kva grad dei er skuldige skal vi ikkje seia noko om, men uansett trur vi på total likskap for lova. Difor augnar vi no ny von for Helgemo og Helness: I går vart det nemleg kjent at den eksentriske målar Odd Nerdrum, etter å ha vorte domfelt for akkurat det same som Helgemo og Helness, har vorte "benådet ved kongelig resolusjon", såleis at han slepp å sone fengelsstraffa si. Vi trudde knapt at slikt var mogleg i kongeriket Noreg, men "kongeriket" er nøkkelordet her: Når kongen for ein gongs skuld fann det for godt å bruke den vesle makta han har, var det altså for å hjelpe Nerdrum til å unngå fengsel. Kan Nerdrum vera ein av dronning Sonjas elskarar? Det blir spekulasjonar. Men éi sak er klår: Kommentarane til benådinga frå Nerdrums advokat Elden, sitert i VG-artikkelen vi linka til ovanfor, er noko av det artigaste vi har lese så langt i år. "– Alt er nå ferdig for Nerdrum når det gjelder skattesaken, og han fortsetter videre med maling som den frie sjel han er, skriver Nerdrums advokat John Christian Elden i en tekstmelding til DN. [...] – Hans kunstneriske sjel er og må være fri, og han kan nå konsentrere seg om kunst og kultur og ikke skatt, skriver Elden i en e-post til VG." At denne Elden, ein fyr som framstår som kul utelukkande i eigenskap av å vera ein usedvanleg gjennomført juridisk tørrpinn, skal drive og fable om Nerdrums "frie sjel", er rett og slett urkomisk.

Personleg var vi den heldige mottakar av ei restskattrekning på søte 93.000 her i sumar, ein sum vi innbetalte med glede. Hadde vi tenkt tanken at vår smule kunstnariske pretensjon kunne innvilga oss benåding ved kongeleg resolusjon, etterfylgt av lyriske fraser frå sjølvaste John Christian Elden, skulle vi nok likevel aldri ha betalt, men heller gått andre vegar med rekninga. Men gjort er gjort, og no er det Tor Helness og Geir Helgemo vi vil forsvare mot Skatteetatens nyslipte falløks.

Svært frie sjeler: Odd Nerdrum flankert av Geir Helgemo og Tor Helness. Dei mange sjarmerande fellestrekka gjer at dei alle tri, etter vår meining, fortener same blide lagnad. 

Desse figurane har mellom anna vunne VM i bridge på vegner av nasjonen Noreg, Helgemo også EM, og såleis vore gode representantar for kongeriket. Helness kjenner vi ikkje så veldig godt, men fleire møte med han ved bridgebordet, har gjort det tydeleg for oss at han er ei svært fri sjel, som ikkje er redd for å seia det han tenkjer, og på andre måtar oppføre seg minst like eksentrisk som Odd Nerdrum. Geir Helgemo, som vi har drukke mang ein kaffikopp med gjennom ei såkalla dagdrivarforeining organisert i det midtnorske bridgemiljøet, er ikkje fullt så eksentrisk. Men også han framstår som svært fri, iallfall så lenge han ikkje blir kasta i fengsel. Vi må berre appellere til kongens samvit, om snarast å slå ein strek over desse dommane. Vi må få sleppe å oppleva at Geir Helgemo – som vi hugsar at ein av dei metanolspritdømde gjorde – møter opp på sumarbridge i Bridgehuset ikledd ein oransje fengselshabitt. Det høver ikkje ein av bridgens største kunstnarar.

På frifot

"Jeg er fri, jeg er fri, jeg er fri! / Mitt fangenskaps liv er forbi! Jeg er fri som en fugl, jeg er fri!" Det var dottera vår Lindis som resiterte dei kjende linene frå Ibsens Når vi døde vågner, då ho på torsdag endeleg fekk lov til å forlata Nyfødd intensiv. Då hadde ho, som vi, vore der i halvannan månad. Vi er utruleg takksame for hjelpa vi har fått der. Men heldigvis hadde dei som arbeider der det same målet som oss, nemleg å få oss til helvete ut og heim. I den samanhengen har dei noko som heiter NAST, Nyfødd intensiv ambulerande sjukepleiarteam, som fungerer såleis at ein som forelder kan få opplæring i det medisinske som må gjerast med barnet, deretter reise heim medan ein enno formelt er innlagt, og så kjem ein sjukepleiar frå avdelinga innom tri gonger i veka for å sjekke at alt går etter planen.

"Min pappa triller piller / på byens apotek. / Han er så tynn og trist og blek, / og triller hvite piller." Slik byrjar ein av Lindis sine favorittsongar, nettopp fordi han handlar om far hennar. Vi står med ei lita sprøyte og doserer morfin og noko som heiter klonidin, eksklusive medisinar verde tusenvis av kroner, i gradvis nedtrapping for å unngå at Lindis blir abstinent. Så skal ho inntil vidare ha mat via ein sonde, og det i eininga, for ho må visst feitast opp. Dette er vi veldig imot: For oss har det magre alltid vore eit ideal, og Lindis er samd, jamfør sisteverset i den andre favorittsongen hennar: "Det var en gammel baker / på en bitteliten øy. / Han åt for mange kaker / med krem og syltetøy. / Forleden dag så satt han død / midt i en haug av wienerbrød."  Men det er korkje vi eller ho som legg føringane, så det er berre å innrette seg. Når alt dette er over, vil vi praktisk talt vera utlærde sjukepleiarar. Kanskje ikkje dei aller beste, men vi kan sikkert få jobb i det private helsevesenet.

Litt vemodig var det òg å ta farvel med hospitalet. Mellom anna hadde vi mange hyggelege middagar i kantina på Kvinne–Barn-senteret i lag med Jon Eiesland, som arbeider med eit eller anna EDB-relatert på St. Olavs. Her er han og barnets mor Vilde Christoffersen Walsø avfotografert utom kantina etter vår aller siste middag i lag. I midten ein utstoppa grevling, som også var ein viktig støttespelar for oss under det lange opphaldet.

Heldigvis er det ikkje berre sjukdom og elende i kvardagen. Det har, som de forstår, gått veldig framover med barnet, og det er òg mykje hygge med henne. Den siste kvelden vår på St. Olavs fekk vi lov til å gå ein trilletur i området, og vi synte Lindis mange av dei store spektakla i nedre del av Trondheim, så som Nidarosdomen. Men ho sov seg gjennom alt. Forleden dag vart det derimot ein tur frå leilegheita vår på Risvollan bort til butikken på Risvollansenteret, der vi skulle kjøpe lakris. På vegen er det ei flate der ein ser beint opp til Vassfjellets topp i vakre Melhus. Då ho for fyrste gong fekk sjå det fagre fjellet mot himmelranda, då kvikna ho til og smilte mykjeseiande.

Daude pingvinar

For nokre månader sidan las vi den fenomenale populærvitskaplege boka Landene som forsvant, 1840–1970, om diverse mislykka statsdanningar rundt om i verda. Ho handla mellom anna om koloniseringa av Tierra del Fuego, Eldlandet, lengst sør i Sør-Amerika. Mellom sekundærlitteraturen til dette kapitlet var ei bok kalla Reisen til verdens ende. Sidan vi alltid har vilja lære meir om Eldlandet, leita vi opp denne boka på nettet, og tinga ho frå Hovudbibliotekets djupaste fjernlager til Risvollan bibliotek. Ho er forfatta av den danske journalisten og reiseskrivaren Arne Falk-Rønne, i samarbeid med vår eigen motstandshelt Max Manus, som i si tid levde eit noko mindre førebiletleg liv nettopp i Sør-Amerika. I denne boka frå 1975 får han vise veg, på ei smått melankolsk reise attende til sin ungdoms paradis.

Det er mykje interessant historie i boka, men ho kunne kanskje greidd seg med litt færre anekdotar om Max Manus sine gamle gauchostøvlar. Partiet der forfattarane vitjar prinsesse Ragnhild og hennar kjære gemal skipsreiar og industrigründar Erling Lorentzen i Rio de Janeiro, og sistnemnde får dosere fritt kring det velkjende temaet "dagens ungdom", kunne kanskje òg ha vore litt forkorta. Vi trudde vi skulle lesa ei bok om Eldlandet, men det er fyrst i dei siste kapitla at reisefylgjet faktisk kjem så langt, noko som ved nærare ettertanke ikkje burde forbausa oss, sett i lys av tittelen på boka: Det er jo ei reise det dreier seg om, ei lang ei.

Desse siste kapitla hadde vi til vederlag stor glede av, då vi her fekk lære ein heil del om Eldlandets urinnvånarar, yagánane, verdas sørlegaste urfolk. Ein del av informasjonen må vi riktig nok ta med ei klype salt, då forfattarane som nemnt har ein hang til det anekdotiske. Men den triste historia i botnen er nok sann: Yagánane tolte ikkje møtet med dei vestlege nybyggjarane, og det hardføre folkeslaget som visstnok kunne symje ned under isbreane og fange fisk som veritable selar, vart langt på veg utrydda, gjennom vald, sjukdommar, alkoholisme og alt anna svineri som overalt har fylgt i fotspora til den heroiske kvite mannen. Darwin med vener tok forresten med seg eit par av dei på Beagle, heilt til London, men det var ikkje nokon nemneverdig suksess det heller.

Da de kom til England, trodde de først at de var døde og hadde havnet i selenes evige jaktmarker i himmelen. Her holdt også døde pingviner til, og de vokste etter døden. I fornemme kretser i London, hvor yagánene ofte og gjerne ble vist frem, så de mange av disse forvokste avdøde pingvinene – herrer i kjole og hvitt. 

Ein yagánfamilie. Legg merke til kor lettkledde dei er, endå Eldlandet har eit røft klima. Dei hadde stundom nokre guanacopelsar og selskinn å dra ikring seg, men i framstillingane til vestlege forfattarar er det generelt knapt grenser for kor primitive dei blir påstått å vera. I lange periodar skal dei ha levd berre av muslingar og frose lav. Dei skal òg ha drepe og ete dei dei gamle damene sine når dei byrja bli slitsame, og ungar kasta dei over bord for å lette vekta av kanoane, eller bytte dei bort til kolonistane mot ein skinande knapp. Men sannsynlegvis er alt dette ein smule overdrive. 

Med yagánane sitt store fall gjekk det òg nedover med språket deira, eit nær isolert og såleis veldig spesielt språk, ordrikt som fåe andre, jamvel om det visstnok ikkje har talord større enn fem. I 1975 skriv Falk-Rønne og Manus at det berre finst to yagánar att, og desse to skulle endåtil vera uvener, ikkje på talefot gjennom dei ti seinaste åra. Andre kjelder kan tyde på at dette ikkje stemmer heilt; det kjem iallfall an på korleis ein definerer ein yagán, og det finst nok framleis nokre fåe sjeler som iallfall vil kalle seg delvis yagán. Men det øydelegg ikkje den fantastiske avslutninga på Reisen til verdens ende, der forfattarane etter lang tids leiting på Eldlandet finn fram til desse to visstnok aller siste yagánane. Den fyrste av dei vil overhovudet ikkje snakke om folket sitt, og det kan ein tru på, for slik det har vore ei skam å vera same eller kven i Noreg – eller, for vår del, kortvaksen og plattføtt hugenott på Melhus – har det i heile Amerika vore ei skam å tilhøyre eit urfolk. Boka endar idet dei finn den andre yagánen, forresten fetteren til den fyrstnemnde, og fylgjande vesle passiar utspelar seg:

"Får vi spørre om hva du ble uvenner med din fetter om?"
           "Ja, hvorfor ikke? Jeg ropte etter ham, den gangen for mange år siden: "For en yagán!" Og den hånen har han aldri tilgitt meg." 

Tuva Ottesen gift

Ei av våre betre venninner, Byåsen og Sorgenfris Tuva Ottesen, gifte seg på laurdag. På grunn av utfordringane med vår eiga dotter, forresten fødd i synd, fekk vi berre overvore det mest formelle av bryllaupet, seremonien i Havstein kyrkje, der Ottesen sa ja til sin Magne Værnes. Vi høyrde det riktig nok ikkje så tydeleg, men vi trur det var det ho sa, og vi vil med dette få gratulere.

Ottesen, no Værnes, har vore ein person i vår eksistens heilt sidan vi byrja på studiet av nordisk språk og litteratur for ganske nøyaktig ti år sidan. Men dei fyrste tri åra fann vi henne litt skummel, og heldt oss unna. Fyrst då vi byrja på meisterstudiet kom vi litt nærare innpå henne, og oppdaga då at ho var forbausande hyggeleg. Ja, eigentleg var ho den klårt hyggelegaste mot oss av dei tri nære venninnene vi kan seia vi hadde under meisterstudiet. Dei to andre, Ingrid Skjold Roan og Line Vatnemorkødegård, var meir tilbøyelege til innfule innfall og feministisk orientert sjikane av vår eminente og ikkje minst truskuldige person. Ottesen hadde derimot ei slags maternalistisk omsorg for oss, og med åra har ho då òg vorte ei glitrande mor, for si unge dotter Aurora.

Ottesen er ei dame med orden i sysakene. Under meisterstudiet hadde vi eit system der den av oss fire som kom til lesesalen tidlegast om morgonen, fekk ei stjerne i eit skjema. Den som så fekk flest stjerner over tid, fekk ein premie. Ikkje berre fekk Ottesen klårt flest stjerner, ho var òg den einaste som ikkje juksa med stjernene. Men til dei som no måtte innbille seg at ho er ein altfor formell person, er det nok å seia at vi ein gong tok henne på fersken i å ha ei flaske egglikør – som endåtil var illegalt smugla inn i Noreg – på innerlomma under ei ettermiddagsvitjing på den familievenlege kafeen Mormors. Vi kan heller ikkje unngå å nemne det heilt spesielle tilhøvet ho hadde til vegleiaren sin under meisterstudiet, professor Petter Aaslestad. Dette er vel å merkje ikkje ei kompromitterande opplysning for hans del, då han er homofilert. Men denne relasjonen fekk også vi nyte godt av: Vi vil aldri gløyme korleis han hyra Ottesen, og Ottesen hyra oss, til å hjelpe han å byte kontor. For jobben, som tok ein halvtime, fekk vi og Ottesen 500 kroner kvar, ein middag med innlagt føredrag om Samuel Beckett på ein pizzeria i Ila, og ikkje minst ei signert bok om nettopp Samuel Beckett. Dette berre for å nemne noko av alt det forunderlege vi har opplevd i lag med denne kvinna, Ottesen.

Fantastisk kollasj som vi eigenhendig laga i bryllaupsgåve til Ottesen, ved bruk av det nesten magiske programmet Paint. Til venstre ser vi den svenske forfattarinna Victoria Benedictsson, som Ottesen skreiv meisteroppgåve om, i lag med dottera Hilma i 1878, dette som ein metafor for Ottesen og dottera Aurora. I midten ser vi Ottesens vegleiar på meisterstudiet, den eksentriske professor Petter Aaslestad. Til høgre eit bilete frå ei melankolsk markering då studietida vår var over; frå venstre Line Ødemorkvatnegård, Tuva Ottesen, underteikna og Ingrid Skjold Roan.

Ein fiffig detalj: Nemnde Skjold Roan og Vatnemorkødegård, sistnemnde med sin sambuar Erlend Gaustad, var òg i Trondheim i helga for å feire brura. Den religiøse seremonien skulle skje i Havstein kyrkje klokka 11.45 laurdag formiddag. Vi hadde avtale om å sitja på oppover med nemnde vener frå hotellet deira, Rica Nidelven, klokka 11.00. Vi sprang gjennom byen for å rekkje oss fram, døydde nesten av overkoktheit, men rakk det. Vel framme fekk vi høyre at avreisa var utsett til 11.15, då den notorisk seindrektige Vatneødemorkgård opplevde krøll med krølltanga. Klokka 11.15 skulle ho "berre" ta ei andletsmaske, eller kva det var. Klokka var 11.25 før ho, som av ein eller annan grunn skulle vera sjåfør, faktisk vreid om tenningsnøkkelen. Ingen av oss visste kvar vegen til denne kyrkja eigentleg gjekk, men vi ana at vi nok måtte pårekne eit kvarters køyring, om vi då overhovudet ville greie å finne fram. Til overmål byrja sjåføren, fordi ho vart så varm av alt sitt eigenproduserte stress, å dra av seg klesplagg medan ho køyrde. Midt i ei rundkøyringa måtte vi til dømes hjelpe henne av med ei jakke. Poenget er: Vi burde faktisk, berre for å terge brura, ha kome springande oppover kyrkjegolvet samstundes som ho skreid inn arm i arm med far sin, vi burde snubla i brurekjolen og radbrekt dei småe brurepikene i fallet. Det ville på ein minneverdig måte ha minna Ottesen om våre glade studiedagar i lag, og ho kunne ganske sikkert ha ledd godt av det om nokre år. Men akk: Etter ein sjudundrande køyretur der minst eit par fartsdemparar vart forserte utan minst teikn til fartsreduksjon, kom vi inn i kyrkja eit heilt minutt før brura.

Nokre ord om brudgommen skulle vi sikkert òg ha sagt, men vi kjenner han primært som ein jordnær og veldig real person, som arbeider med eit eller anna innan moderne teknologi, og som ikkje plagar verda med overflødig sjølvhevdande snikksnakk. Han og Ottesen har vore i lag i tolv år, trur vi presten sa, og dei har alltid framstått for oss som eit eksepsjonelt harmonisk par. I sitt pittoreske rekkjehus, med vesle Aurora og katten Sushi, blir dei sikkert ikkje mindre harmoniske med det fyrste. Hadde det ikkje vore for at han openbert har gjort det allereie, skulle vi sagt at brudgommen no kan kysse brura.